Urfa Sofralarının Vazgeçilmezi: Yoğurtlu Dövme Mezesi
Urfa usulü yoğurtlu dövme (ayran aşı), Şanlıurfa mutfağında sofranın temel dengeleyicilerinden biridir. Göçebe ve yarı yerleşik yaşamın izlerini taşıyan bu meze, eldeki malzemeyle besleyici ve ferah bir yemek üretme anlayışının ürünüdür. Dövme (aşurelik buğday), bölgede yüzyıllardır hem uzun süre saklanabilen hem de doyurucu bir temel gıda olarak kullanılır; yoğurtla birleştiğinde ise sıcak iklimde vücudu serinleten, mideyi rahatlatan bir lezzete dönüşür. Bu yüzden ayran aşı, sadece bir meze değil; Urfa’da sofranın “olmazsa olmaz” tamamlayıcısı olarak kabul edilir.
Zaman olarak bu tarif özellikle yaz aylarında öne çıkar; serinletici etkisiyle kebapların ve baharatlı et yemeklerinin yanında adeta kurtarıcıdır. Ancak Urfa’da bu meze mevsimle sınırlı kalmaz; kışın da daha koyu kıvamlı yapılarak sofralarda yerini alır. Kalabalık aile yemeklerinde, misafir sofralarında ya da esnaf lokantalarında masaya ilk konanlardan biri olması tesadüf değildir: Hem paylaşımı kolaydır hem de yemeği ağırlaştırmadan sofrayı tamamlar. Bu yönüyle yoğurtlu dövme, Urfa mutfağının sade ama derinlikli karakterini en iyi anlatan tariflerden biridir.
Yoğurtlu Dövme Mezesi Faydaları;
Yoğurtlu dövme mezesi, hem ferahlatıcı hem de besleyici bir seçenektir. İçindeki yoğurt, probiyotik yapısıyla sindirimi destekler ve bağırsak sağlığına katkı sağlar; dövme (aşurelik buğday) ise lif ve kompleks karbonhidrat içerdiği için uzun süre tokluk hissi verir. Bu ikili birlikte tüketildiğinde kan şekerinin daha dengeli yükselmesine yardımcı olur. Özellikle ağır ve baharatlı yemeklerin yanında mideyi yormadan denge sağlayan, yaz–kış sofraya yakışan hafif ama doyurucu bir mezedir.
Bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir.
Güzel bir hatıra bırakması dileğiyle.

Urfa Sofralarının Vazgeçilmezi: Yoğurtlu Dövme Mezesi
Malzemeler
Yapılışı
- Dövmeyi haşla: Dövmeyi (aşurelik buğday) yıkayıp tencereye al. Üzerini 3–4 parmak geçecek kadar su ekle. Kısık-orta ateşte 30–35 dk yumuşayana kadar haşla. Süz ve tamamen soğumaya bırak.
- Yoğurdu aç: Bir kapta yoğurt + tuzu çırp. Kıvama göre soğuk su/ayran ekleyerek akışkan ama sulu olmayan bir doku elde et.
- Birleştir: Soğuyan dövmeyi yoğurtlu karışıma ekle. Naneyi (ve varsa sarımsak) kat, nazikçe karıştır.
- Dinlendir: Buzdolabında en az 30 dk dinlendir; lezzeti ve kıvamı otursun.
- Servis: Üzerine zeytinyağı gezdir, istersen çok az pul biber serpip soğuk servis et.
Püf Noktaları
- Dövmeyi iyice yumuşayana kadar haşlayıp tamamen soğut; sıcakken yoğurda eklersen kesilebilir.
- Yoğurdu soğuk su/ayranla yavaş yavaş aç, kıvam ne çorba ne katı olmalı.
- Nane ve sarımsağı ölçülü kullan; ferahlatıcı kalsın, baskın olmasın.
- Servisten önce en az 30 dk dinlendir—soğudukça lezzeti oturur.






