Limonlu Kalburabastı (Geleneksel Şerbetli Tatlı)
Kalburabastı, kökleri Osmanlı mutfağına uzanan ve zamanla Anadolu’nun dört bir yanına yayılan geleneksel bir şerbetli tatlıdır. Adını, hamurun üzerine bastırılarak şekil verildiği kalbur adlı mutfak aletinden alır; evlerde kalbur bulunmadığında çatalla yapılan desenler de zamanla bu tatlının ayırt edici özelliği hâline gelmiştir. Un, yağ ve ceviz gibi temel malzemelerle hazırlanması, onu hem ulaşılabilir hem de uzun yıllar sofralarda yer bulan bir tatlı yapmıştır. Özellikle bayramlarda, düğünlerde ve misafir ağırlanan günlerde yapılan kalburabastı, paylaşmanın ve bereketin simgesi olarak kabul edilir.
Geleneksel olarak kalburabastı en çok sonbahar ve kış aylarında hazırlanır; çünkü ceviz bu dönemlerde en taze hâlindedir ve şerbetli tatlılar serin havalarda daha keyifle tüketilir. Her yörede küçük farklılıklarla yapılır; kimi yerde yoğurtlu, kimi yerde daha yağlı ya da daha cevizli tercih edilir. Günümüzde ise limon kabuğu gibi ferah dokunuşlarla ve çatalla şekil verilerek yapılan pratik versiyonlarıyla, kalburabastı hem geleneksel ruhunu korur hem de modern mutfaklarda yaşamaya devam eder.
Kalburabastı Faydaları;
Kalburabastı, içindeki ceviz sayesinde sağlıklı yağlar, lif ve E vitamini açısından besleyicidir; ceviz tokluk hissi verir ve tatlının şerbetli olmasına rağmen daha dengeli tüketilmesine yardımcı olur. Limon kabuğu ve limon suyu ise tatlının aromasını ferahlatır ve sindirimi bir miktar destekleyebilir. Ancak un, yağ ve şeker içeriği yüksek olduğu için fazla tüketildiğinde kan şekerini hızla yükseltebilir ve kalori alımını artırabilir; bu nedenle özellikle diyabeti olanlar ve kilo kontrolü yapanların porsiyon konusunda dikkatli olması önerilir. Ölçülü tüketildiğinde ise bayram ve özel gün sofralarına keyifle eşlik eden geleneksel bir lezzettir.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir.
Güzel bir hatıra bırakması dileğiyle!
Limonlu Kalburabastı (Şerbetli Geleneksel Tatlı)
Malzemeler
Yapılışı
- Tencereye 3 su bardağı şeker + 3 su bardağı su koy, karıştır.
- Kaynamaya başlayınca altını orta yapıp 10 dk kaynat.
- Birkaç damla limon suyu ekleyip 2-3 dk daha kaynat.
- Ocağı kapat, şerbeti tamamen soğumaya bırak.
- Karıştırma kabına tereyağı, sıvı yağ, yoğurt, yumurta koyup karıştır.
- Üzerine sirke + limon suyu + limon kabuğu rendesi ekle.
- Kabartma tozu, vanilin, tuz ekleyip karıştır.
- Unu kontrollü ekleyerek ele yapışmayan, yumuşak bir hamur yoğur.
- (Genelde 3–3,5 su bardağı arası gider.)
- Hamurdan ceviz büyüklüğünde parçalar kopar.
- Elinde hafif aç, ortasına 1 tatlı kaşığı iri ceviz koy.
- Kapatıp yuvarla.
- Kalbur varsa kalbura bastırıp çıkar,
- Yoksa çatalla ya da rende/ızgara yüzeyiyle bastırıp desen yap.
- (Desenli kısmı üstte kalsın.)
- Tepsiye diz (yağlı kağıt ser).
- Önceden ısıtılmış 180°C alt-üst fırında 25–30 dk pişir.
- (Üstü güzelce kızarınca tamam.)
- Fırından çıkan sıcak kalburabastının üzerine soğuk şerbeti gezdir.
- Şerbeti çekmesi için en az 2 saat dinlendir (mümkünse 1 gece efsane olur).
